BABIĘTA Wieś przy szosie Szczytno — Mrągowo (z odgałęzieniem do Starych Kiełbonek i Rucianego-Nidy), położona nad Babięckq Strugą w zach. części Puszczy Piskiej. Od nazwy pobliskich jezior Babięta Wielkie i Małe pochodzi dawna nazwa wsi Babięta: Bawant, Babant, Babał — co zdaje się wskazywać na babę, w zna czeniu: czarownica, wiedźma (nazwa pochodzenia staropruskiego). Zaczątkiem była kuźnica z osiedlem hutniczym, założona w XVI w., podległa wójtom krzyżackim. Kuźnica egzystowała do 1. poł. XVIII w. W XVIII w. istniał tu też książęcy młyn wodny. Sklep spożywczy, przystanek autobusów PKS ze Szczytna i Mrą gowa. Szlak pieszy nr 5; szlaki wodne nr 47. 48. W odl. 1 km od wsi, w górę Babięckiej Strugi (Krutyni) stanica wodna PTTK Babięta na wysokim brzegu rzeki, pośród sosnowego borku. Ważny punkt etapowy szlaku kajakowego Sorkwity — Ruciane—Nida. Wieś I stanica sq doskonałymi punktami wypadowymi dla wycieczek motorowych, kolarskich, kajakowych i pieszych. Celem wędrówek i przechadzek mogą być m.in.: śródleśne jeziora Krawno, Krawienko i Tejsowo; jezioro Gant, jezio ro Zyzdrój Wielki. BABIĘCKA STRUGA Jest to odcinek rzeki Krutyni o dł. 8,5 km, między jeziorami Gant i Zyzdrój Wielki. Powyżej wsi Babięta uchodzi do niej rzeka Babięta (zwana również Babant, Tejsa) o dł. 10 km, wypływająca z jeziora Pierwos i przepływająca m.in. przez jeziora Babięta Wielkie i Małe, przez rozległe lasy, łączące się z Puszczą Piską. Babięcka Struga stanowiła ongiś granicę pomiędzy komturstwa-mi elbląskim i bałdzkim (późniejszymi starostwami Szczytno i Szestno). Szlaki wodne nr 47 i 48. BARANOWO Wieś i PGR na pn.-zach. obrzeżu Puszczy Piskiej, na pd. wsch. od Mrągowa, przy drodze i linii kolejowej z Mrągowa do Mikołajek. Wzmiankowana już w 1555 r, We wsi dwór i park krajobrazowy z poł. XIX w. Sklepy, poczta, ośrodek zdrowia. Stacja PKP i przystanek PKS na linii Mrągowo — Mikołajki. Szlak pieszy nr 28; szlak motorowy nr 54. BEŁDANY Jedno z najpiękniejszych jezior mazurskich, położone na terenie Mazurskiego Parku Krajobrazowego. Bełdany, leżące na wys. 116 m npm., są jeziorem rynnowym, 0 wydłużonym kształcie i stosunkowo stromych brzegach oraz dużej głębokości, osiągającej 31 m (niektóre źródła podają gł. 46 m). Powierzchnia wynosi 1241 ha (12,5x1,5 km). Bogata i rozwinięta jest linia brzegowa z większymi zatokami: IŻ notą i Wy-gryńską oraz licznymi mnejszymi zatokami i zatoczkami rozdzielanymi półwyspami. Brzegi są niemal w całości porośnięte lasem lub zadrzewione (w rejonie wsi .Kamień i Wygryny). Na wsch. brzegu wyjątkowo urodziwy drzewostan z potężnymi dwustulenimi sosnami (wstęp do tego lasu nie jest dozwolony, ów obszar wchodzi w skład lasów doświadczalnych ośrodka Polskiej Akademii Nauk w Popielnie). Jezioro interesujące dla wędkarzy; jego część pn. typu sielawowego, pd. typu leszczowego. W pierwszej najliczniej występują m.in. sandacze, szczupaki, okonie, węgorze, w drugiej - leszcze 1 płocie. Zatoka Iznota wyłączona jest z wędkowania. Nad jeziorem przechodzą szlaki piesze nr 34 i 35; przez jezioro - szlaki wodne nr 48, 50 i 51. Przez jezioro Bełdany prowadzą szlaki wodne: kajakowy z Sorkwit do Pisza, żeglarski z Węgorzewa do Rucianego—Nidy oraz linia pasażerska Żeglugi Mazurskiej Mikołajki — Ruciane-Nida (przystanki w Wierzbie i Kamieniu). Na wsch. brzegu wyznaczono kilka miejsc biwakowych dostępnych tylko od strony wody. Na tym samym brzegu, w pobliżu Rucianego—Nidy i wsi Piaski znajdują się ośrodki wypoczynkowe zakładów pracy. Na zach. brzegu leżą: ośrodek turystyki wodnej PTTK w Kamieniu oraz wioski Iznota i Wygryny, a także kilka miejsc biwakowych dostępnych lądem (także samochodem). W pn. części jeziora — przeprawa promowa dla samochodów, pomiędzy Mikołajkami a Wierzbą; prom kursuje co godzinę od 8.00 do 18.00. W Wierzbie miejsce postoju pływającej stacji paliw dla motorówek. (Szlak wodny dostępny jest dla łodzi motorowych). BIAŁOŁAWKI Jezioro w Mazurskim Parku Krajobrazowym, na wys. 116 m npm.; pow. 272 ha (2800X1600 m), gł. do 35 m. Brzegi bezleśne, niskie, błotniste i torfiaste, z wyjątkiem pn. brzegu, na którym leży wieś Kwik. Krótka rzeczka Wyszka o kamienistym dnie łączy je z akwe nem jeziora Śniardwy i rzeczką Białawką z jeziorem Kocioł. Przez jezioro Białoławki prowadzi szlak wodny, łączący Śniardwy z jezio rem Roś i Piszem.